Baztan-Bidasoa

Pirinioetako gailurrak begirada jaisten hasten diren lekuan, Kantauri itsasoa bilatzeko, eskuz mila tonu berdez margotua dirudien lurralde bat irekitzen da. Baztan – Bidasoa eskualdea Pirinio Atlantikoko txoko bat da, non harria iratzearen hezetasunaren eta uraren xuxurla etengabearen aurrean errenditzen den. Hemen, euria ez da eragozpen bat, belardiak bizirik mantentzen dituen pintzelada baizik, eta palmondoa edo kiwia landatzeari aterpe bera ematen dion klima leuna marrazten du.

Haran hauetan ibiltzea benetakoaren indarrarekin topo egitea da. Harrizko baserrietan, ibairantz doazen erreketan eta urtaro bakoitzean larruz aldatzen diren pago-basoetan barrena arnasten duen paisaia da. Baina, batez ere, bertako jendearen arrastoa da: bere hizkuntzaz eta tradizioez harro dagoen herria, frontoian pilota partida bat jokatzeko edo artisau baten pazientziaz egurra lantzeko denbora gelditzen duena. Bere 830 kilometro karratuetan, bidaiaria ez da arrotza, baizik eta lurreko produktuez betetako mahai bat partekatzera eta artzain eta ibiltarien istorioak gordetzen dituzten bidezidor zaharren arrastoari jarraitzera gonbidatua den norbait.

Zer ikusi Baztan-Bidasoa eskualdean?

Lur honetan, naturak eta kulturak errespetuzko itun bat egin dute, bisitariak txoko bakoitzean islatuta ikusten duena.

• Eskualdearen birika: Bertizko Jaurerriko Parke Naturalak paseoa eskaintzen du baso atlantiko batean, non airea beti freskoa den eta landaretzak dena betetzen duen.
• Haitzuloak eta kondairak: Zugarramurdin eta Urdazubin, harria harrotu egiten da sorginen eta antzinako errituen istorioak kontatzeko, urak haranen erliebearen azpian galeria ikaragarriak zizelkatu dituen ingurune batean.
• Esentzia duten herriak: Elizondo, Lesaka edo Etxalar bezalako herriek arkitektura zaindua mantentzen dute, mendeen joanean bizirik dirauen nortasunaren dotorezia adierazten duten jauretxeekin.
• Lasaitasun haranak: Malerreka, Bortziriak edo Baztan bezalako guneetan zehar marrazten da mapa, erritmoa jaitsi eta isiltasunaz gozatzera gonbidatzen duten lekuetan.
• Bideak eta bidexkak: 800 kilometro baino gehiagoko sareak Frantziako muga oinez zeharkatzeko, Bidasoaren ibilbidea jarraitzeko edo pagadien artean galtzeko aukera ematen du, historiaren arrastoari jarraituz.